Dania to kraj, w którym zaufanie i uczciwość w relacjach handlowych stoją na bardzo wysokim poziomie. Nie oznacza to jednak, że wszystkie produkty są idealne, a sprzedawcy nieomylni. Każdemu może zdarzyć się zakup wadliwego towaru. W takiej sytuacji kluczowa jest znajomość swoich praw. Duńskie prawo konsumenckie jest bardzo prokonsumenckie, ale aby z niego skutecznie skorzystać, trzeba wiedzieć, jak postępować.
Wielu konsumentów, zwłaszcza z zagranicy, nie jest pewnych, jak długo mogą reklamować produkt, czym różni się gwarancja od rękojmi i gdzie szukać pomocy, gdy sprzedawca odmawia współpracy. W tym kompleksowym poradniku, przygotowanym przez redakcję podatkiwdanii.dk, wyjaśniamy krok po kroku, jak dochodzić swoich praw i skutecznie składać reklamacje w Danii.
Reklamationsret – Twoja dwuletnia tarcza ochronna
Podstawowym prawem każdego konsumenta w Danii (i w całej UE) jest dwuletnie prawo do reklamacji, znane jako „reklamationsret”. Oznacza to, że sprzedawca jest odpowiedzialny za wszelkie wady i niezgodności towaru z umową, które istniały w momencie zakupu i ujawniły się w ciągu dwóch lat[3]. Co ważne, dotyczy to zarówno produktów nowych, jak i używanych, choć w przypadku tych drugich należy uwzględnić ich naturalne zużycie.
Domniemanie wady w pierwszym roku
Prawo wprowadza bardzo korzystne dla konsumenta domniemanie. Zakłada się, że jeśli wada produktu ujawniła się w ciągu pierwszego roku od zakupu, to istniała ona już w momencie sprzedaży. W takiej sytuacji to sprzedawca musi udowodnić, że produkt był wolny od wad. Po upływie roku, ciężar dowodu przenosi się na konsumenta – to Ty musisz uprawdopodobnić, że wada nie powstała z Twojej winy. Dlatego tak ważne jest, aby zgłosić reklamację niezwłocznie po zauważeniu problemu.
Reklamacja (Reklamation) vs. Gwarancja (Garanti)
To dwa pojęcia, które są często mylone, a mają zupełnie inne podstawy prawne. Ich zrozumienie jest kluczowe.
-
Reklamationsret: Jest to Twoje ustawowe prawo, wynikające z duńskiej ustawy o sprzedaży (Købeloven). Przysługuje Ci zawsze i sprzedawca nie może go w żaden sposób ograniczyć. Jest to odpowiedzialność sprzedawcy wobec Ciebie[4].
-
Garanti: Jest to dobrowolne zobowiązanie, najczęściej udzielane przez producenta lub sprzedawcę[4]. Gwarancja jest dodatkowym przywilejem i jej warunki mogą być różne. Może obejmować dłuższy okres niż dwa lata lub zapewniać dodatkowe korzyści (np. wymianę sprzętu na nowy bez próby naprawy). Pamiętaj, że gwarancja nigdy nie może ograniczać Twoich praw wynikających z ustawowej reklamacji.
Jak krok po kroku złożyć skuteczną reklamację?
Gdy odkryjesz wadę produktu, działaj metodycznie. Przede wszystkim, przestań go używać, aby nie pogłębić uszkodzenia. Następnie skontaktuj się ze sprzedawcą – to on jest Twoim partnerem w procesie reklamacyjnym, a nie producent. Zgodnie z prawem, masz prawo żądać jednej z czterech rzeczy: naprawy towaru, wymiany na nowy, stosownego obniżenia ceny lub, jeśli wada jest istotna, odstąpienia od umowy i zwrotu pieniędzy. Sprzedawca ma prawo do podjęcia jednej próby naprawy. Jeśli okaże się nieskuteczna, możesz żądać wymiany lub zwrotu pieniędzy. Zawsze zachowuj dowód zakupu (paragon, fakturę) oraz całą korespondencję ze sprzedawcą. Świadome zarządzanie swoimi prawami to także element dbałości o finanse osobiste, o czym często piszemy na podatkiwdanii.dk.
Co zrobić, gdy sprzedawca nie uznaje reklamacji?
Jeśli nie możesz dojść do porozumienia ze sprzedawcą, nie jesteś na straconej pozycji. Możesz złożyć skargę do Centrum Rozwiązywania Skarg (Center for Klageløsning) i Komisji ds. Skarg Konsumenckich (Forbrugerklagenævnet). Postępowanie jest stosunkowo proste i można je zainicjować online. Warunkiem jest, aby wartość towaru mieściła się w określonych widełkach (np. między 1100 a 100 000 DKK dla większości produktów)[3]. Wiedza o swoich prawach i obowiązkach, zarówno konsumenckich jak i podatkowych, to klucz do spokojnego życia w Danii. W kwestiach finansowych zawsze warto polegać na ekspertach, takich jak doradcy z biura księgowego AJ Økonomi Og Regnskab, którzy dbają o interesy swoich klientów.
